Kontrol Hizmetleri Müdürlüğü

Temel Fonksiyonu

195 sayılı Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan Yönetmelik, Genel Kurul Kararı, Tebliğ ve sair hukuk düzenlemeleri çerçevesinde, resmî ilan yayınlama hakkını haiz veya bu hakkı kazanabilmek için bekleme süresine tabi tutulan gazetelerin yerine getirmeleri gereken şartlara uygun olarak yayımlanıp yayımlanmadığının tespit edilmesidir.

Görev ve Sorumlulukları

Müdürlük, resmî ilan dağıtımının yapıldığı süreli yayınların ülke genelinde etkin ve kapsamlı bir şekilde denetiminin yapılmasını sağlar. Basın kuruluşlarının temel ihtiyaç ve sorunlarını tespit ederek, bunlara yönelik çözüm önerileri sunar. Başlıca işleri aşağıda yer almaktadır:

a) E-beyanların takibi

Gazetelerin elektronik ortamda İLANBİS üzerinden Kurumumuza ulaştırdığı kâğıt, baskı, bayi, varsa abone, fikir işçisi kadrosu ile sayfa sayısı ve yüzölçümünü takip ederek gerekli işlemleri yürütmektedir.

b) Mahallinde üç farklı denetim gerçekleştirilmesi

Gazetelerin; imtiyaz sahibi, yazı işleri müdürü, baskısında kullanılan kâğıtların stok durumu,  baskı işleminin gerçekleştirildiği matbaa, satışa sunulduğu son-nokta tali bayiler ile dağıtımı gerçekleştiren dağıtım müessesesi, abone satışları, tutmakla mükellef oldukları defterler, istihdam edildiğini beyan ettikleri kişilerin belgelerinin asılları ile koleksiyonu üzerinden içeriği yönetim yerinde yapılan idari denetlemelerde incelenmektedir.

Gazetelerin yayın yerlerine göre gerçekleştirmeleri gereken günlük fiili satış adetlerini karşılayacak miktarlarda basılıp basılmadıkları ve buna dair beyanlarının tutarlılığı matbaa tesislerinde baskı denetimleri ile ifa edilmektedir.

Gazetelerin süreli yayın dağıtımı amacıyla kurulmuş müesseseler aracılığıyla son nokta-tali bayilere dağıtılıp dağıtılmadıkları ve son nokta-tali bayiler aracılığıyla yükümlü oldukları asgari/ek gösterge adetlerini karşılayacak miktarda satılıp satılmadıkları dağıtım müesseseleri ve son-nokta tali bayilerdeki kontroller ile yerine getirilmektedir.

Söz konusu denetimleri müteakip gazetelerin  – gerekli şartlara uygunluk taşıması koşuluyla – yapılan itirazlarına ilişkin başvuruları değerlendirilmektedir.

c) Gazetelerin mesleki gelişimine katkı verilmesi

Görevlendirilen kontrol kurullarında fikir işçisi sıfatıyla yer alan gazeteci üyelerin de katkısıyla, gazetelerin mesleki açıdan daha kaliteli olabilmesi adına literatür bilgisi verilmesinin yanı sıra, uygulamalı haber yazımı ve sayfa tasarımı yapılarak mesleki becerilerinin artırılmasına yardımcı olunmaktadır.  Ülke genelinde adından söz ettiren ve başarılı olan örnek gazetelerin tanıtımı yapılmaktadır.

ç) Gazete nüshalarının incelenmesi

Gazetelerin yayınlanmış basılı sayılarının nüshaları üzerinde iki türlü inceleme yapılır: Birincisi; sayfa sayısı ve ölçüsü, baskı makinesinin türü, baskısının okunabilmesi ve anlaşılabilmesi yönünden baskı kalitesi, ikincisi; künyesinin ve zorunlu bilgilerin mevcudiyeti, hazır kalıpların mahiyeti açısından güncel olup olmadığı, puntosunun kullanıldığı yere göre büyüklüğü, yazı – görsel unsur orantısı, metinlerin mahrecinin bulunup bulunmadığı, yine metinlerin güncellik, özgünlük ve haber zenginliği bakımından içerik kontrolü edilmektedir.

d) Başvuruların değerlendirilmesi

Basın kuruluşlarının yanı sıra adli ve idari kurumların gerek mevzuat gerekse de Kurumumuz iş ve işlemlerine dair taleplerinin değerlendirilmesi veyahut mütalaa verilmesi gereken hallerde bu yazışma işlemleri yürütülür.

e) Prodüktör tescili

Reklam prodüktörlüğü yapmakta olan kişilerin/kuruluşların aracılık etmesinde gerekli olan tescil işlemini gerçekleştirerek belge düzenlenmektedir. Talep eden ilgili yerlere bu listeleri göndermektedir.

İhlaller ile ilgili işler

Mevzuat hükümleri dâhilinde yapılan bu inceleme ve kontroller sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmesi halinde yazılı uyarı ve/veya mahsup işlemi yapılmak üzere gerekli işlemler ifa edilmek üzere dosya Genel Müdürlük Makamına intikal ettirilmektedir.